Soul Cakes

Zapoczątkowane gdzieś na Wyspach Brytyjskich, resztki nierozdane żebrzącym młodziankom należały się biedocie. Generalnie cukier z mąką i masłem. Źródła dwa.

- masła kostki pół
- drobnego cukru szklanki ⅔
- żółtka 2
- mąki szklanki 1,5
- przyprawy korzenne, rodzaj wedle uznania
- mleka łyżki 2

Zmiksować masło z cukrem, dodać żółtka, mąkę, mleko i przyprawy. Miksować aż będzie plastyczne, jednorodne, i nie będzie kleić się do rąk (przyda się jeszcze pół szklanki mąki, gdyby jednak się kleiło).

Rozgrzać piekarnik do 170 °C. Rozwałkować na zamączonej stolnicy do grubości 5 mm około, powycinać okrągłą foremką (to jak z ciastem na pierogi, skrawki zlepiać, wałkować, wycinać, i tak do skończenia materiału). Układać na blaszce z papierem do pieczenia, nacinać iksy.

Przełożyć ciasto na oprószoną mąką stolnicę, rozwałkować i wycinać małą, okrągłą formą ciasteczka. Naciąć ciasteczka na krzyż. Układać na blaszce wyłożonej papierem do pieczenia. Piec około 15 minut, do zrumienienia. Po wyjęciu jeszcze przez chwilę będą miękkawe, zanim skrzepną.

Szkocja dostaje skrzydeł

Szkocja nie mogła wytrzymać, że Anglia trzyma pałeczkę w rekordach skamielinowych, i bam - największy jurajski pterozaur, największa i najkompletniejsza skamieniałość składowej kraju. Jak również pierwszy przełom w badaniach nad niebem jurajskiej Brytanii od czasów ramforyncha Mary Anning.

Rysunek Natalii Jagielskiej (?). Ładne na tapetę

Dearc sgiathanach [czyt: dżark ski-an-acz], czyli "skrzydlaty gad"/"gad z wyspy Skye" - która zresztą sama nazywa się skrzydlata (drugi człon to gaelickie miano wyspy), rozpościerał skrzydła na 2,5 metra. Rekord jak na 170 milionów lat wstecz (aalen-bajos, raczej ten drugi), a mógł być jeszcze większy - ten osobnik okazał się młodociany. Wnosząc po zębach, był rybo- i kałamarnicożerny, a po tomografii - miał znakomity wzrok. 

Jeszcze jedna rekonstrukcja. Teropod i ssak anonimowe

Kawałek szczęki odkryła w cyplu The Brothers' Point doktorantka z Uniwersytetu Edynburskiego, Amelia Penny, w maju 2017 podczas wycieczki prowadzonej przez Steve'a Brusatte [nadal polecam jego książkę]. Natychmiast ściągnęło tam National Geographic Society pod wodzą Dugalda Rossa, i skamieniałość wyrąbano tuż przed przypływem.

Znalazcy kontra 200-kilowa skała (fot. Steve Brusatte, którego nie ma na zdjęciu); 
Dugald Ross pierwszy po prawej

Dla Polaków powinno to być ciekawe, bo badaniami laboratoryjnymi zajmowała się Natalia Jagielska - też doktorantka z UE.

Najlepiej zachowana skamieniałość Szkocji

Braki na niebiesko

Szczątki przechowuje Muzeum Narodowe w Edynburgu.

Do tej pory największym prehistorycznym osiągnięciem Szkocji był parkiet zauropodów, też na Skye.

________________
źródło:
https://www.national-geographic.pl/artykul/odnaleziono-skamieline-najwiekszego-w-historii-pterozaura-z-okresu-jurajskiego-wsrod-odkrywcow-polka-220223044527 (+ il 3)
https://www.nationalgeographic.com/science/article/stunning-scottish-pterosaur-is-biggest-fossil-of-its-kind (+ il 1)
https://www.ed.ac.uk/news/2022/largest-jurassic-pterosaur-found-on-scottish-isle (+ il 2)

https://www.livescience.com/giant-jurassic-pterosaur-scotland (il 4)

Żeglarze z piekła rodem

[Polska wersja ma spore opóźnienia.]

Wiele wskazuje, że życie na Wyspie Wight za barremu (wczesna kreda) było ciężkie dla niższych warstw łańcucha pokarmowego. A to przez dwóch sklasyfikowanych w zeszłym roku krewnych spinozaura.

125 milionów lat temu południowozachodnie wybrzeże wyspy było częścią doliny rzecznej pośród sawanny. Ze względu na budowę i specyficzne krokodyle pyski uważa się, że ta rodzina prowadziła wodny tryb życia (spinozaur na stówę), siejąc postrach wśród ryb i pechowców próbujących się napić (wyobraźcie sobie, że te krokodyle polujące na duże ssaki w programach przyrodniczych umiały szybko biegać, i osiągały circa 8-9 metrów długości na dwa wysokości).

Twarz Krokodyla bliżej, Łowca Brzegowy dalej. Trupa i pterozaurów nie znaju.

Ceratosuchops inferodios to "rogata krokodylogęba czapla z piekła" (łał, nawet Rdzenni Amerykanie uznaliby to za ekstrawaganckie), bo czaple są w dzisiejszym ekosystemie rzecznym Wight drapieżnikami szczytowymi.

Riparovenator milnerae jako uhonorowanie Angeli Milner, zmarłej w sierpniu badaczki spinozaurydów, odpowiadającej za klasyfikację Baryonyx walkeri - "rzeczny łowca Milner".

Ceratosuchops na szaro, riparovenator na czarno, znalezione kości na biało

Szczątki były fragmentaryczne, ale wystarczające do identyfikacji najcharakterystyczniejszych cech. 

Cały ceratosuchops

Część głowowa riparovenatora...

...i pozaczaszkowa

Naukowcy widzą w nich ogniwa ewolucyjne z drzewa spinozaurydów (dokładnie to z gałęzi barionyksów, nie spinozaurów per se, które są jakieś trzydzieśli milionów lat młodsze). Ich najbliższym krewnym jest nigerski suchomim. Nie wiadomo, czy żyły obok siebie (prawdopodobne ramy oszacowano na 129-125 milionów lat), albo obok barionyksa.

__________________
źródło:
https://www.nationalgeographic.com/science/article/fierce-hell-heron-dinosaur-puts-new-wrinkles-in-spinosaurus-origin-story (+ il. 1)
https://www.nature.com/articles/s41598-021-97870-8 (+ il. 2-5)

Smok morski z Leicestershire

Rekordy, rekordy. 

Tym razem Anglia może się poszczycić największym i najkompletniejszym ichtiozaurem na swoim terenie. Ale nie na świecie - 10-metrowemu Temnodontosaurus trigonodon daleko do północnoamerykańskich kuzynów.

Sama czaszka (wraz z gliną) ważyła tonę

Oceniane na 180 milionów lat skamieniałości odkrył w rezerwacie Rutland Water pracownik grupy konserwującej przyrodę w Leicestershire, w trakcie rutynowego obchodu poprzedniego lutego. Początkowo Joe Davis uznał je za kości waleni.

[Z błota wystawało coś jak rury, tylko że] wyglądały organicznie. Pracowałem na Hebrydach, więc już znajdowałem szkielety wielorybów i delfinów. To wyglądało podobnie i powiedziałem do Paula [Trevora, pracownika rezerwatu], że to wygląda na kręgowca. Szliśmy śladem czegoś, co niezaprzeczalnie było kręgosłupem i Paul odkrył dalej coś, co mogło być żuchwą. Nie mogliśmy w to uwierzyć - zreferował Davis. - Znalezisko jest absolutnie fascynujące i świetlane dla kariery, świetnie jest uczyć się tak wiele z odkrycia i pomyśleć, że to wspaniałe stworzenie pływało kiedyś w morzach ponad nami, a teraz Rutland Water znów jest rajem dla wodnego życia, tylko w mniejszej skali.

W roli skali - dr Dean Lomax

O jednym z brytyjskich ichtiozaurów - przypadkiem także temnodontozaurze - zrobił dokument sir Richard Attenborough. Polecam, całkiem fajny -> Attenborough i morski smok.

________________________

źródła:
https://www.national-geographic.pl/artykul/w-anglii-odnaleziono-szczatki-ogromnego-morskiego-smoka-sprzed-180-milionow-lat
https://www.bbc.com/news/uk-england-leicestershire-59902730 (oraz ilustracje 1 i 2)

https://www.lrwt.org.uk/seadragon